Impera

XƏBƏR LENTİ
10:47Tanınmış jurnalist yolda hücuma məruz qaldı, bədən xəsarəti aldı10:35Bu gün Beynəlxalq Azərbaycan Muğamı Günüdür10:25Qəbələyə kim od vurur?10:06Bir “Relax”ın izi ilə... - Növbəti il “qara ildir”, başınıza indidən çarə qılın09:51İnam Kərimov “Alverçi mafiyası” ilə bacarmır? - “Bu qurumların işinə nəzarət olmasa...”09:34Əfsanəvi rejissordan XOŞBƏXTLİK HAQQINDA bir neçə söz09:17Dünya bazarlarında təbii qaz bahalaşıb09:15Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın doğum günüdür22:11Arvadı Konstitusiya məhkəməsindədi, baldızı Prezident Aparatında: İş adamı məhkəmə hakimini ifşa edir-VİDEO20:35Kardiologiya İnstitutunda nə baş verir? Baş direktor və ətrafı narahatdır13:30Abşeron şadlıq sarayı18:09Qəbələdə zibilliyə vurulmuş od saatlarla sonra söndürülə bilindi... Video-Fotolar16:00Hacıbala Abutalıbovun inanılmaz sərvəti ortaya çıxdı (SİYAHI/FOTOLAR)15:14Azərbaycanın ən fərqli modelindən seksual FOTO,VİDEO15:13Vergi cinayətləri törədən vəzifəlilər – İqbal Məmmədov tək deyil…15:12Vilayət Eyvazovdan yeni təyinatlar13:00Validə Abbasovadan gənc qızlara meydan oxuyan — FOTOLAR12:46Məmurlara ÇAĞIRIŞ - "Hamınz oğurladıqlarnız qusacaqsınız..."12:23“Bu, biznesmen məmurlar üçün başağrısıdır” - Oliqarxların gücü12:00Zakir Zeynalovdan etiraf: "Oğlum günahkardır"11:30Arif Əsgərov və oğlu borca görə 3 il həbs edilə bilər11:00Prezidentə ŞOK MÜRACİƏT - Baş redaktor İlham Əliyevə nələri yazdı...20:09İstanbulun tam mərkəzində, Sultanəhməd məscidi yaxınlığında yerləşən Aybar oteli 2015-ci ildə istifadəyə verilib. Dördmərtəbəli dördulduzlu otelin sahibi Milli Məclisin deputatı,20:04ŞAHPLOV restoranının əsl sahibi də Milli Məclisin deputatı Ağalar Vəliyevdir. Əvvəllər bura VENTURA adı ilə məşhur olub18:00Putin "Orta və yaxın mənzilli raketlərin ləğvi"nə dair müqavilə barədə bəyanatla çıxış edib17:4091 yaşlı adamın ağ ciyərindən baxın nə çıxdı - FOTO17:20Bakıda yeniyetmə qız evdən qaçdı: atası bir ildir zorlayırmış17:10Erdoğan kritik toplantıda talimatı verdi!16:59İlin sonuna kimi... - Qarabağ məsələsi HƏLL OLUNUR?16:40Tarixin ən güclü "Ferrari"sinin qiyməti açıqlandı - FOTO16:28Ekspertlər: Tramp Yerevana eyham vurur ki, Qarabağ üzrə mövqeyini dəyişməli, Bakı ilə razılığa gəlməlidir16:22Biznesmen deputatın İstanbuldakı dəbdəbəli oteli (FOTO)16:14Azərbaycanda 16 yaşlı oğlanı söyüş üstündə öldürdü16:09Növbəti tender müəmması: yayın cırhacırında "bahar satınalması"...15:57Deputat “5-6 milyonla işi bağlayacam” deyib?15:36"Uşaq gəlib orda baş yarmağı görmürsə..." - Hacı Surxay Məhərrəmlik ayından danışdı15:35Sahibkarlar Ufada beynəlxalq festivalda iştiraka dəvət olunurlar15:33Hindistanda məbədin divarları ÇÖKDÜ - ÖLƏNLƏR VAR15:32"Bu, ilk və son idi" - Şeyma Subaşı qalmaqal yaradan hərəkətinə peşmandır15:29DİN Bakıda baş verən dəhşətli hadisə ilə bağlı məlumat yaydı14:35“Narahat olmayın, “Qarabağ” qrupa düşəcək” – Vaqif Sadıqov14:32Ata uşağının gözü qarşısında ananın boğazını kəsdi - VİDEO14:29Fransa Azərbaycan yeni səfir təyin etdi14:27Azərbaycanda saz havasına hovuzda rəqs etdilər - Video14:21Mərdəkan körpüsündən avtomobil aşıb, xəsarət alanlar var13:21FHN: Bu il Azərbaycanda çox isti hava olmayıb13:12“Baku Bus”ın avtobusunda tüstülənmə olub - VIDEO12:38İran-Azərbaycan dəmir yolu xəttinin xəritəçəkmə prosesi başa çatıb12:26General Hacı Əliyevin rütbəsini artırdı11:31Bakıda restoranda inanılmaz görüntülər - Hovuza girib rəqs etdilər - VİDEO10:36Qonşu qızla oğlan intihar etdi – Azərbaycanda faciə10:25Taxta bazarındakı yanğında zərərçəkənlər evə buraxıldı10:07Bakıda “Range Rover” parka girdi - REAL VİDEO09:40Erməni tərəfi atəşkəs rejimini 21 dəfə pozub23:38Sumqayıt məhkəməsinin hakimi biznesmenə qarşı silah davasına çıxmağa hazırdır? –VİDEO17:32FHN 133 yaşayış binası ilə bağlı QƏRAR VERDİ17:28Əsəd qüvvələri türk əsgərlərinə hücuma keçdi17:23"Neftçi"də Dabo qalmaqalı böyüyür - "Bu ölkədən rədd olmalısan!"17:18"Mühacir biznesi": insanlar necə aldadılır? - RƏYLƏR17:15Pilotun xanımı: "Oğluma necə deyəcəm ki, atan bir də qayıtmayacaq?"14:06Keçmiş nazir müavini Əsgərovun və oğlunun yeni əməlləri üzə çıxdı14:04Bir evdən üç general... – Əli Nağıyev və qardaşları14:01“Qara qutu” oxundu – MiQ-29-un qəzaya uğrama səbəbi bilindi13:58Space TV-nin efirində Üzeyir Mehdizadəyə görə dava düşdü — VİDEO13:56Könül: “Onunla sevgili olardım” — ETİRAF \ FOTO13:54Bu ərazilərdə qaz olmayacaq13:44Polisdən avtomobil sahiblərinə XƏBƏRDARLIQ — Ehtiyatlı olun!13:27Lətifə dənizdən elə — FOTOLAR PAYLAŞDI Kİ13:25Azərbaycanda bu məşhurların gizli və intim — VİDEOLARI YAYILIB13:23DİN: Ucarda hər hansı qeyri-adi məxluqa rast gəlinməyib13:21Sabiq İH başçısının qardaşı oğlu 1 milyonunu istəyir: “Məni döyərək səsimi diktafona yazdılar”13:20Bakı metrosundan istifadə edənlərə ŞAD XƏBƏR13:18Prezident İnzibati Xətalar Məcəlləsinə dəyişikliyi təsdiqləyib12:11Bir ailədə 3 general-leytenant11:02Hərbi təyyarəmizin qəzaya uğrama səbəbi: yad cisimlə toqquşub, pilot xəsarət alıb10:46Britaniya telekanalı Putin haqqında film çəkəcək10:30Peşə məktəblərinə sənəd qəbulu başladı10:18Azərbaycanda 4 bal gücündə zəlzələ olub10:04Düşmən ordumuzun mövqelərini atəşə tutdu09:42Çempionlar Liqasında günün nəticələri09:32Qubada yol qəzasında xəsarət alanların SON DURUMU09:20Putindən Avropa Şurasına mesaj08:50Qəbələ otelləri siyasi oyunlara alət edilib.17:33Müşfiq Rəhimovun yerinə o gətirildi - YENİ TƏYİNAT17:21Dövlət Komitəsinin sədri və sədr müavinləri bölgələrdə vətəndaşları qəbul ediblər17:07Ofelya Zeynalova vəfat etdi - FOTO16:50Azərbaycandan Həcc ziyarətinə gedən zəvvarların ilk qrupu Vətənə dönüb16:48Bakıda ŞOK HADİSƏ — Avtoş dönər bıçağı ilə yol polisinə hücum etdi16:23Dünyada 20 milyon insanın həyatı risk altındadır – Azərbaycanda da iki hal qeydə alınıb16:07Xalq artisti vəfat etdi15:51Bakıda dəhşət: uşaq və qadın "Kamaz"ın altından son anda xilas oldu - VİDEO15:30"Ayağı bir-birinə zəncirlənən azyaşlının xalası dərhal cəzalanmalıdır" - AÇIQLAMA14:56Bu ölkə 2020-ci ildən ikili vətəndaşlığa icazə verəcək14:41Mehriban Əliyeva pilotumuz Rəşad Atakişiyevin vida mərasiminə əklil göndərdi - FOTOLAR14:23Bakıda dəhşətli qəza: maşın prospekt boyu belə fırlandı - VİDEO14:00AFFA bir neçə klubu cərimələdi - SƏBƏB13:50Bakı da ən ucuz - məktəbli yarmarkası açıldı13:18Pilotun həyat yoldaşı: "Axtarış-xilasetmə qruplarının gərgin əməyinin şahidi olduq"12:37İnstaqram bunu bacaranlara pul mükafatı verəcək12:18"Jara" 5 gün olacaq?
BÜTÜN XƏBƏRLƏR
Avqust 2019 (486)
İyul 2019 (564)
İyun 2019 (423)
May 2019 (557)
Aprel 2019 (537)
Mart 2019 (417)

«    Avqust 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 

Dövlət vətəndaşa sahib duracaqmı? - Problemli kreditlər məngənəsində...

06 okt 2018, 16:45   
    94
Dövlət vətəndaşa sahib duracaqmı? - Problemli kreditlər məngənəsində...

Problemli kreditlərin həcmi günü-gündən artır.

Son rəsmi məlumatlara görə Azərbaycanda vaxtı keçmiş kreditlərin məbləği bu il iyulun 1-nə 1 milyard 746 milyon manat təşkil edib. Bu da iyun ayı müqayisədə 2 faiz çoxdur. Hazırda ümumi kredit portfelinin 16 faizini problemli kreditlər təşkil edir. Qeyri-rəsmi məlumatlara görə isə bu rəqəm təqribən 25-30 faiz civarındadır. Problemli kreditlər də özlüyündə iki hissəyə ayrılır. Məhkəmə qərarları və müəyyən gecikmələrlə olsa da qaytarılan kreditlər və ümumiyyətlə qaytarılmayan, yəni, “ölü kredit”lər. Hazırda problemlər üzləşən kreditlərin böyük hissəsi də məhz “ölü kredit”lərin payına düşür.

Bu günə qədər problemli kreditlərin həlli istiqamətində müəyyən təkliflər, tövsiyələr verilsə də, bu problem hələ də həllini tapmır. Aidiyyatı qurumlar problemi birtərəfli qaydada, yəni bütün yükü vətəndaşın üzərinə qoymaqla həll etməyə çalışırlar. Banklar bunda daha çox maraqlı görünür. Bankların bu günə qədər borclulara təklif etdiyi həll variantları məhz bunu deməyə əsas verir. Amma əslində devalvasiya yükünün ən az iki tərəf, bank və vətəndaş arasında bölünməsi təklif olunurdu ki, ekspertlər bunu daha effektiv variant kimi qiymətləndirirdi.

Əslində problemli kreditlərin bu səviyyədə olmasının əsas səbəbkarı elə bankların özlərinin apardığı yanlış maliyyə-kredit siyasəti oldu. Çünki bank 12 faizlə depozit cəlb edir, sonra o pulu 25-30 faizlə kredit verir. Donor təşkilatlardan cəlb olunan depozitlərin faizi isə daha az, 10 faiz civarındadır. Amma bunun müqabilində verilən kreditlər həddindən artıq bahadır. Ekspertlər kredit faizlərinin bu həddə yüksək olmasının səbəbini bazarda rəqabətli mühitin olmaması ilə izah edirlər.

Digər tərəfdən problemli kreditlərin əsas hissəsini xarici valyuta, dolların təşkil etməsi də təsadüfi deyil. Kredit bumu dövründə banklar demək olar ki, kredit müqavilələrinin 80-90 faizini dollarla bağlayırdı. Devalvasiyadan sonra isə həmin müqavilə ilə götürülən kreditlər ən az 150 faiz bahalaşdı. Bu da əhalinin əlavə xərcə düşməsinə səbəb oldu. Hazırda da eyni proses davam edir və artmayan gəlirlər xərcləri ödəmək gücündə deyil. Bu da problemli kreditlərin həcminin durmadan artmasına səbəb olur.

Bank məsələləri üzrə ekspert, hüquqşünas Əkrəm Həsənov “Cümhuriyət” qəzetinə şərhində problemli kreditlərinin həcmində baş verən artımı bankların manipulyasiyası kimi izah edib: “Problemli kreditlərə ikili yanaşma var. Məsələn, 10 min manat kredit götürülüb və aylıq olaraq 500 manat ödənilməlidir. Amma iki ay heç bir ödəniş olmayıb. Bank problemli kredit kimi həmin günə olan iki aylıq ödəniş borcunu göstərir. İkinci yanaşma isə odur ki, kredit bütövlükdə problemli olaraq göstərilir. Amma hər bir halda bilinir ki, problemli kreditin həcmi ümumi olaraq qalan borcdur. Təbii ki, bir neçə aydan sonra onsuz da bank məcbur edilir ki, həmin krediti bütövlükdə problem kimi göstərsin. Yəni, artıq 1000 manatı deyil, 10 min manatı problem kredit kimi göstərməyə məcbur olur. Banklar isə problemli kreditlərin həcmini aşağı göstərmək istəyəndə eyni üsuldan istifadə edir. Sonradan sual verilir ki, problemli kreditlər niyə artır? Əslində tam olaraq artmır, sadəcə olaraq banklar məcbur olur ki, heç olmasa ödənilməyən məbləğləri problemli kredit kimi göstərsin”.

“Ölü kredit”lərin həlli məsələsinə toxunan ekspert bu borcların silinmə ehtimalının da olduğunu deyib. Ə.Həsənovun sözlərinə görə, qanunvericilik bunu tələb edir: “Geri dönüşü olmayan kreditlərin həlli yolu isə qanuni yolla bankın məhkəməyə müraciət etməsidir. Əgər borclu şəxsin girovu varsa, ondan tutula və ya borc şəxsin əmlakına yönləndirə bilər. Amma qanunda göstərilir ki, bəzi əmlaklar vətəndaşdan alına bilməz. Məsələn, borclunun 1 evi varsa, evində onun üçün zəruri olan hansısa bir əşyası, bank heç bir halda onu ala bilməz. Qalan əmlakı varsa, borcun əvəzinə alına bilər. Amma əgər şəxsin krediti qaytaracaq heç bir əmlakı yoxdursa, borcu silinməlidir. Qanun bunu deyir, sadəcə olaraq praktikada riayət olunmur”.
OXŞAR MÖVZULAR