Impera

XƏBƏR LENTİ
17:32Qurban Qurbanov: Ən çox izlədiyim çempionat La Liqa, milli isə İspaniyadır17:20Ermənistanda ŞOK SƏNƏD yayıldı: - Nikol Paşinyan dəlixanada yatıb (FOTOFAKT)17:07Azərbaycan və Gürcüstan qaz tədarükü ilə bağlı məsələləri müzakirə ediblər16:48Aztəminatlı ailələrlə bağlı UNİKAL TƏKLİF16:29"Əsrin müqaviləsi”nin imzalanması Heydər Əliyevin dühası və iradəsi sayəsində mümkün olub" - Əli Əhmədov16:11Gələn il Azərbaycanda sosial müdafiə məqsədləri üçün ayrılan vəsait 10 faiz artırılacaq15:59Peşə məktəblərində işləmək istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!15:31Hadi Rəcəbli: Bəzi deputatlar fantastik fikirlər səsləndirirlər15:15“Azərişıq”: Hər bir sahibkar elektrik şəbəkəsinə onlayn qaydada qoşulacaq15:00Bu gün Milli Musiqi Günüdür14:45Hacının ilk rəqibi rus oldu - Dünya çempionatı14:31SON DƏQİQƏ: Türkiyədə güclü yanığın14:20Azərbaycanda hamilə qadınlara qənim kəsilən qadın saxlanıldı14:07Mal ətindən ölüm12:35Sabiq deputat YAP-dan QOVULDU12:05Göygöl şefinin oğlunun dəbdəbəli həyatı – Fotolar12:02Baş dəmiryolçunun yüksəlişi və Cavid Qurbanova STOP qoyan sənəd – VİDEO+FOTO11:34Sürücünün yol polisini təhqir etməsi ilə bağlı araşdırma başlanıldı10:47Bakıda helikopter qəzaya uğradı: Pilot ağır xəsarət alıb10:36Novruz Məmmədovdan qərar - Bu şəxslərin maaşı artırıldı10:21“Sevilya” Bakıya gəldi09:48Azərbaycan MN: Düşmən atəşkəs rejiminə əməl etmir20:55“SƏDƏRƏK YUSİF” KÜRÜ “İŞĞAL” ETMƏKDƏ DAVAM EDİR: QANUNSUZ TİKİLİNİN İCAZƏSİNİ İCRA BAŞÇISI VERİBMİŞ – YENİ VİDEO20:53Xəzər rayonunda Hacı Gülağanın sususz qoyduğu adamlar – Vətəndaşı dövlətdən narazı salanlar niyə cəzasız qalır? VİDEO18:00Elinanın intihar etdiyi məktəbin yeni direktoru kimdir? - DOSYE17:40Bu il 1-ci sinif üçün riyaziyyat dərslikləri iki hissədən ibarət hazırlanıb17:20Əmisi oğlunun arvadını qaçıran şəxsi döyüb öldürənlərlə bağlı YENİ XƏBƏR17:00"Qarabağ" öz futbolçusunun qardaşını da — TRANSFER ETDİ16:40Parlamentdə lombard fırıldaqçıları müzakirə edildi16:20“Kütləvi informasiya vasitələri haqqında” qanuna dəyişiklik edilir16:00Bakı məktəblərinə 29 direktor təyin edildi - SİYAHI15:20Azərbaycann məhşur saytları Qazaxıstan tərəfindən alındı... - ADLAR15:00“Ermənistanı gərgin payız gözləyir...” - TƏHLİL14:40Şimal-qərb küləyi gündüz cənub-şərq küləyi ilə əvəz olunacaq - Belə deyirlər...14:31DTX Rəşad Atakişiyevin ailəsinin müraciətini araşdırır - GƏLİŞMƏ14:16"Ermənistan Dağlıq Qarabağla bağlı danışıqlar prosesinə ciddi zərbələr vurur" - PA rəsmisi12:48Süleyman Mikayılovun qoçuları Müdafiə Nazirliyi adından alver edir – VİDEO12:46Baba Rzayevin falçı sevdası: “Azərenerji”ni ektrasenslər idarə edir? – VİDEO12:34Rüşvət almaqda ittiham edilən komandirin işi - əsgər yoldaşını güllələyən Qasımzadə də dindirildi12:19Gürcüstanın elektrik enerjisi idxalının 91%-dən çoxu Azərbaycanın payına düşüb12:08Fədayə Laçının məhkəməsi niyə onuncu dəfə təxirə düşüb? - VƏKİLDƏN AÇIQLAMA11:09"Xalq Sığorta"da yeni TƏYİNAT10:56Putin Ankarada “Quran”dan sitat gətirdi - VİDEO10:22Benksinin “Devolved Parliament” əsəri hərracda rekord məbləğə satıla bilər10:07Həbib Nurməhəmmədov məğlub etdiyi rəqibə 100 min dollar bağışladı09:53Gəncədə 29 yaşlı gənc başından bıçaqlandı09:38Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin nəzərinə09:24Azərbaycan Mərkəzi Bankı sığortaçılar arasında seçim edib22:41Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin Heydər Əliyev adına Akademiyasında Bilik günü qeyd olunub.17:48İran prezidenti Ermənistana səfər edəcək17:35Azərbaycanın ixrac etdiyi meyvə-tərəvəzin dəyəri 14,5%, həcmi isə 0,7% artıb17:19Məşhur müğənni evində ölü tapıldı - FOTO17:07Azərbaycanda yol polisi 1 aylıq uşağı xilas etdi - Atanın təşəkkürü hamını mat qoydu - VİDEO16:49Özbəkistanın Kokand şəhərində keçirilən Birinci Beynəlxalq Xalq Tətbiqi İncəsənət Festivalının rəsmi açılış mərasimi olub16:34Ən qeyri-adi 5 idman növü16:17Deputat Aydın Hüseynov: “Qondarma qurumu dəvət edən dövlət ilk növbədə özünə hörmət etmir”15:52Avtomobil benzini ilə bağlı RƏSMİ MƏLUMAT15:39Venesuela müxalifətinin lideri BMT Baş Asambleyasında müzakirələrə qatılmaq niyyətindədir14:56Azərbaycanda tamah cinayəti – Mənzilə daxil olaraq ev sahibini öldürdülər14:45Tender qalmaqalı: Şəhid ailələrinə tikilən evlərin pulunu kimlər mənimsəyib?14:44Sevindik Hətəmovun Qaradağ arzuları: “karyer müdiri” Bakı intizarındadı14:42Şəmkirdə ermənilik: “1800 manata görə körpəm can verdi…” – Video14:40Azərbaycanın çörəyi ilə çörəkli olanlar…14:37Sumqayıt Dövlət Universitetində Bilik günü” təntənə ilə qeyd olundu14:30SOCAR son 10 ildə gəlirlərini 26 dəfədən çox artırıb13:29DİN Novxanıda baş verən dəhşətli hadisə barədə məlumat yaydı13:25İşsizlərin sayı AÇIQLANDI12:35Bu tələbələrə akademiya təqaüdü veriləcək12:00Azərbaycanın “Avroviziya-2020” mahnı müsabiqəsində iştirakı rəsmən təsdiqlənib11:46Bakı əhalisinə çağırış - İctimai nəqliyyatdan istifadə edin11:19Balakəndə iqtisadi sabotajı kimlər edir: 100 min tonlarla məhsul məhv olub-VİDEO11:17Səfər Mehdiyev komitəsi: süründürməçilik, rüşvət, nifrət…korrupsiya… – Araşdırma/Video11:08Hacı Nurana yeni vəzifə verilib? - AÇIQLAMA10:46DÜNYA ŞOKDA: üzbəüz döyüşü uduzsalar 140 nüvə bombası atılacaq - Baş nazir BƏYAN ETDİ10:35Bu gün 4 rayonda qaz olmayacaq10:20Cəbhədən son məlumat - Müdafiə Nazirliyi01:22Vəkil Ruslan Mirzəyevdən Anar Bağırova şikayət var-300 manatı qaytarmır21:35“Qudası yüksək vəzifədədir deyə bütün məhkəmələr zəngi ilə hərəkət edir”21:29Vidadi Zeynalovun oğlu ilə bankir kürəkəninin şirkəti haqda sənədlər yayıldı13:57Stimul Hospitaldan növbəti hümanist addım15:35DİN keçmiş məhkəmə sədrinin qətli ilə bağlı məlumat yayıb15:17Bakı metrosunda interval 2 dəqiqəyə düşdü15:05İki güləşçimiz dünya çempionatının finalına çıxmaq üçün mübarizə aparacaq14:43Yağış, leysan gəlir - SABAHIN HAVASI14:28Elgiz türk serialına çəkilənləri tənqid etdi: "Süpürgəçi, cibgir, qulluqçu"12:31Həftəsonu işləyənlərə əlavə ödənişlər verilsin - TƏKLİF12:14DİN keçmiş məhkəmə sədrinin qətli ilə bağlı məlumat yaydı12:00Onlar bu il universitetlərə qəbul olundular, amma ali təhsildən imtina etdilər - Şok RƏQƏMLƏR11:36Vasif Talıbov özünü yeni vəzifəyə təyin etdi11:21DIN və polis rəisləri kimlərə müharibə elan edib? - Xətai polis rəisi barədə ilginc faktlar11:13SON DƏQİQƏ: Türkiyədə ardıcıl iki GÜCLÜ ZƏLZƏLƏ: Çox sayda xilasedici cəlb edildi23:03Məktəbə forma ilə getməyən şagirdlərin cəzası nə olacaq? - Təhsil Nazirliyi cavablandırdi22:59Sumqayıt DYP xanım sürücünü necə xilas etdi? – İnanılmaz jest17:48Faciəvi QƏZA: 3 nəfər DİRİ-DİRİ YANDI17:34Həcc ziyarətinə gedənlərə vacib xəbər: gələn ildən etibarən...17:23Manatı gələn il nə gözləyir? - Rəsmi inflyasiya proqnozu AÇIQLANDI17:12Nazir küçədə piyadaları cərimələyən post-patrul əməkdaşlarının səlahiyyətlərinə xitam verib17:01Geyim mağazasından oğurluq edən qadın tutuldu16:51Gələn ilin dövlət büdcəsində neftin qiyməti neçə dollar olacaq?16:18Mərkəzi Bankdan uçot dərəcəsi ilə bağlı - QƏRAR
BÜTÜN XƏBƏRLƏR
Sentyabr 2019 (378)
Avqust 2019 (631)
İyul 2019 (563)
İyun 2019 (423)
May 2019 (557)
Aprel 2019 (537)

«    Sentyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30 

Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma

19 yan 2019, 14:58   
    161
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (WHO) kolbasa məhsullarının insan orqanizminə ən azı siqaret qədər zərər vurması və onkoloji xəstəliklər yaratması barədə dəfələrlə ciddi xəbərdarlıq edib. Belə ki, mütəxəssislər qida sənayesində işlənmiş ət məhsullarının xərçəng yaratma riskini araşdırıb, həftəyə iki və daha artıq sosiska yeyən qadınların süd vəzi xərçənginə tutulma riskinin dəfələrlə artmasını sübut ediblər.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
O da məlumdur ki, hazırda kolbasa və sosislərin hazırlanmasında tam ət məhsulundan istifadə olunmur. Belə məhsulların əsas hissəsini soya (paxlalı bitki), heyvan dərisi, sümükləri və digər tullantı hissələri, sellüloz təşkil edir. Bu kütləyə onu "ətə” bənzətmək üçün külli miqdarda kimyəvi maddələr də əlavə olunur. Kolbasa məhsullarına əlavə olunan nitratlar (natrium nitriti) məhsula xoşagəlimli xarici görünüş verməklə yanaşı, onun saxlanma müddətini artırır.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Kolbasa-sosiska məhsullarına əlavə olunan digər zərərli maddə isə fosfatlardır ki, orqanizmdə kalsium və fosforun balansını pozur və nəticədə insanda osteoporoz (sümüklərin kövrək olması) inkişaf edir. Son illər də isə kolbasa və sosisləri hazırlamaq üçün heyvan tullantılarından və soyadan hazırlanmış protein tozundan istifadə geniş yayılıb.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Bu baxımdan tez-tez kolbasa məhsulları qəbul edən insanın orqanizmində xərçəng hüceyrələrinin əmələ gəlməsi prosesi sürətlənir. Bu barədə Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (WHO) da dəfələrlə xəbərdarlıqla çıxış edib. Buna baxmayaraq bir çox ölkələrdə insan sağlamlığı üçün çox ziyanlı olan kolbasa və sosis məhsulları kütləvi şəkildə istehsal olunur və Azərbaycan da bu ölkələr arasında yer alır.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Yaxın və uzaq xaricimizdə kolbasa ilə bağlı vəziyyət necədir?
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
İddialara görə, hazırda dünyanın bəzi iri kolbasa istehsalçısı sayılan dövlətlərində kolbasa ətdən deyil, yuxarıda qeyd etdiyimiz "poroşok”lardan- protein tozundan hazırlanır. Bu praktikadan istifadə edən dövlətlərin başında Rusiya və Çin gəlir. Avropa İttifaqı sərhədləri çərçivəsində bu cür "poroşoklar”dan kolbasa hazırlamaq qadağan olunub. Türkiyədə poroşoklardan istifadə qadağan olunsa da, bu qadağalara tam riayət olunmur. Qırmızı ətin həddən artıq baha olduğu Türkirədə istehsal olunan kolbasaların böyük bir qisminin "poroşoklar”dan düzəldildiyi iddia olunur.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Çində kolbasa "poroşok”u hazırlanan zavod
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
İranda isə vəziyyət bir qədər fərqlidir. İslam ölkəsində "halal” kolbasa adətən Qazaxıstandan və hətta bəzi iddialara görə, Hindistandan gətitilmiş ətlərdən hazırlanır. Bu ətlər sənədlərə görə, Qazaxıstandan və başqa müsəlman ölkələrdən gətirilir. Əslində isə həmin ətlərin böyük qismi işbazlar tərfindən Hindistandan Qazaxıstana, ordan isə İrana ixrac olunur. Sənədlər də isə ətin mənşəyi müsəlman ölkəsi olaraq göstərilir. Yəni "halal”..
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Bildiyimiz kimi, Hindistanda inək müqəddəs hesab olunur və onun kəsilməsi qadağandır. Qocalıb ölən inəkləriin ətini isə Hindistan işbazları donduraraq qonşu ölkələrə ixrac edirlər. Yəni faktiki olaraq Qazaxıstandan İrana ixrac olunan ucuz ət Hindistandan gətirilən ölü inəklərin ətidir.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Əldə etdiyimiz məlumatlara görə iranlı işbazlar da kolbasanın hazırlanmasında Çin "poroşok”larından istifadə edirlər. Bu barədə bizə iranlı iş adamları ilə Qazaxıstandan İrana "halal ət” ixrac edən azərbaycanlı iş adamı bildirib. Onun sözlərinə görə Qazaxıstandan "halal ət” Azərbaycandan keçərək İrana ixrac olur və İranın Azərbaycandakı səfirliyinin bəzi məmurları da bu ətin mənşəyindən xəbərdardırlar. Buna baxmayaraq karlı biznes olduğuna görə onlar da bu işə müəyyən dəstək verirlər.

Ermənistandakı vəziyyətdən xəbərimiz olmasa da, Gürcüstanda da kolbasanın müəyyən bir qizsmi "poroşok”dan hazırlanır. Rusiya ilə isə vəziyyət özü-özlüyündə aydındır. Əldə etdiyimiz məlumata görəRusiyadan Azərbaycana gətirilən kolbasaların demək olar ki, hamısıÇin məhsulu "poroşok”dan hazırlanıb. Qeyd edək ki, rus kolbasaları hazırda ölkəmizdə ən bahalı satılan kolbasalardır. Eyni vəziyyət sosislərlə də keçərlidir.

Azərbaycanda istehsal olunan və idxal olunan bütün kolbasalar "poroşokdur”?

Onu da qeyd edək ki, Azərbaycanda kolbasaları böyük partiya ilə satılan kolbasa və farş məhsullarında təbii ət yoxdur. Hər kəsə məlumdur ki,Azərbaycanda kolbasa sexlərini təbii ətlə təmin edə biləcək qədər qırmızı ət istehsal olunmur. Hətta kolbasa istehsalını təmin edə biləcək toyuq və digər ağ ət məhsulları da istehsal olunmur. Azərbaycan qırmızı və ağ ətə olan ehtiyacının müəyyən hissəsini isə idxal vasitəsi ilə təmin edilir.

Bu halda təbii ki, bu qədər kolbasanın istehsalı üçün Azərbaycanda resursların olmadığı da aydındır. Ölkəyə idxal olunan ət məhsullarının isə kolbasa istehsalına cəlb olunmadığı da bəllidir.

Elə Azərbaycanda da zaman-zaman kolbasa və digər ət məhsullarının antisanitariya şəraitində istehsal olunması ilə bağlı məlumatlar yayılır. Ölkədə kolbasa, sosiska və sardelka istehsalı sahəsindəki durumun daha acınacaqlı olduğunu meydana çıxaran kifayət qədər faktlar var. Və demək olar ki, hazırda kolbasa sexləri xərçəng və digər qorxulu xəstəlikləri yayan müəssisələr olaraq çıxış etməkdədir. Bunun əksini deyənlər ən azından öz istehsal müəssisələrini ictimaiyyət üçün açıq elan etməlidirlər.

Haşiyə: Xərçəng statistikası nə deyir?

Son illər Azərbaycanda xərçəng xəsətliyinin sürətlə artması müşahidə olunmaqdadır. Statistik rəqəmlər də bunu göstərməkdədir.

Statistikaya əsasən onkoloji xəstələrin sayı bu şəkildə artıb:

2010-cu ildə 7626 nəfər;
2011-ci ildə 8672 nəfər;
2012-ci ildə 8645 nəfər;
2013-cü ildə isə 9064 nəfər;
2013-cü ildə ölkədə 34 681 nəfər,
2012-ci ildə 31 954,
2011-ci ildə 28 685 nəfər,
2010-cu ildə isə 28 052 nəfər onkoloji xəstə qeydiyyatda olub.

2013-cü ilin rəsmi statistikasına görə, 34 min 681 nəfər onkoloji xəstə qeydiyyatada olub və onkoloji xəstəlikdən ölüm göstəricisi 5 min 827 nəfər olub.

2014-cü ildə ilk dəfə qoyulan diaqnozla qeydə alınan onkoloji xəstələrin sayı 9543 nəfər olub. 2014-cü ildə Azərbaycanda 9556 nəfər onkoloji xəstə kimi qeydiyyata götürülüb.

2015-ci ildə isə Azərbaycanda belə xəstələrin sayı 40 653 olub. 2016-cı ildə isə 43 927 nəfər onkoloji xəstə qeydiyyatda olub.

Dövlət Statistika Komitəsindən verilən məlumata görə, 2017-ci ilin statistikasına əsasən, Azərbaycanda 45756 xəstə bədxassəli yenitörəmə diaqnozu ilə qeydiyyatdadır. Onlardan 17149-u kişi, 28607-si qadındır.

2018-ci ilin əvvəlinə əhalinin hər 100 000 nəfəri hesabı ilə tibb müəssisələrində bu xəstəliklə qeydiyyatda olan xəstələrin sayı 468 nəfər olub.

Gördüyümüz statistika özü-özlüyündə hər şeyi deyir və xərçəng xəstələrinin sayı ölkəmizdə hər gün artmaqda davam edir.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Mütəxəssislərin fikrincə isə xərçəng xəstəliyinin sürətlə artmasının əsas səbəbi qidalanma ilə bağlıdır. Bəs ölkədə istehsal olunan və ölkəyə idxal olunan "poroşok”lu kolbasalar bu statistikanın artmasında hansı faizə sahibdir? Açığı bu sualın cavabını biz bilmirik. Və sualın cavabını təbii ki, Azəarbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyindən və Səhiyyə Nazirliyindən gözləyirik. Bu mötəbər qurumlar bunu araşdırmalı və suala aydınlıq gətirməlidirlər.

Kolbasa və sosiskalar necə hazırlanır?

Onu da xüsusi olaraq vurğulayaq ki, ölkəmizdə kolbasa və sosiska istehsal edən sexlər yağışdan sonra çıxan göbələk kimi artmaqda davam edirlər. Yəni ölkəmizdə kolbasa və sosiska ən çoх istehlak olunan məhsullardandır. Çünki bu biznesdə doğrudan "qaz vurub, qazan doldurmaq” var.

Xatırladaq ki, ayaqüstü qəlyanaltı kimi bu ət məmulatlarından hər birimiz istifadə edirik. Azərbaycanda kolbasa istehsalında mənşəyi bəlli olmayan, xəstə heyvan ətlərindən, bir sıra hallarda hətta ət əvəzinə heyvanların süd vəzi, yeli, dili, başı, hətta karton, kartof qabığından istifadə edilir. İstehsal prosesi antisanitariya şəraitində, xammal laborator yoxlama aparılmadan həyata keçirilir. Bu isə hələ yaxşı hal kimi qəbul olunmalıdır. Çünki qeyd elədiyimiz kimi, ən pis variant elə itehsalçılara fantastik qazanc gətirən "poroşok”lu kolbasalardır.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Bir neçə kolbasa şirkətlərində çalışan şəxslərin məlumatlarına əsaslanaraq qəti şəkildə iddia edə bilərik ki, bizə satılan kolbasa, sosiska və sardelkaların əksəriyyəti orqanizm üçün həddindən artıq ziyanlıdır və xərçəng kimi bir çox sağalmaz xəstəliklərin yaranmasına vəsilə olur.Halbuki insanlarımız bu məhsullarından məktəb bufetlərində, pivəxalanarda, şadlıq saraylarında və evlərində keyfiyyətli bilərək istifadə edirlər. Araşdırmalara görə, müasir dövrümüzdə quş peyinində hidroliz edilərək ət alınır və zülala çevrilmiş peyinə rəng qatıb, kolbasa istehsal edilir.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Bununla yanaşı, kolbasa məhsullarının istehsalında donuz tullantılarından hazırlanmış protein tozlarından –"poroşok”lardan iistifadə edilməsi barədə də məlumatlar var.

Bu protein tozları ilk əvvəllər Avropada donuzun tullantılarından alınırmış və əsasən fastfood sənayesində istifadə edilirmiş. Sonralar donuz tullantılarından və soya bitkisindən hazırlanan həmin "poroşok”lar ucuz başa gəldiyindən ikinci, üçüncü dərəcəli ölkələrin kolbasa istehsalçılarının diqqətini çəkib və beləliklə, həmin sahədə istehsal prosesinin ayrılmaz tərkib hissəsinə çevrilib.

Həmin donuz tullantısından, yaxud soyadan hazırlanmış, ət dadı verən "poroşok” suya və digər kimyəvi, konsorogen maddələrə qatılaraq "plyonkalalar”ın içinə doldurulur və satışa çıxarılır. Bundan başqa, həmin qarışığa kolbasa ətiri verən xüsusi aromatizator maddələri qatılır.

Hazırda bu maddələrin daha ucuz istehsalçısının Çin olduğu bildirilir. Həmin "poroşok”lar (həm protein tozu, həm aromtizatorlar) bir çox internet bazarlarında da, xüsusən Çinin qlobal intetnet satış şirkəti olan "Alibaba” tərəfindən açıq satışa çıxarılır.Qeydlərimizi təsdiq edən şəkilləri oxucularımıza təqdim edirik:
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
İnterPosta.info-nun məlumatına görə, Azərbaycanda da kolbasa və sossislər donuz tullantısından hazırlanan "poroşok”dan istehsal edilib-edilməməsi və ətin qiymətinin baha olduğu bir vaxtda ölkədə hazırlanan kolbasaların tərkibində hansı qatqılardan daha çox istifadə olunmasını PİA.AZ-ın əməkdaşı bir neçə ekspertlə müzakirə edib.

Ekspertlər nə düşünür?

Araşdırmamızın nəticəsinə əsasən, ölkədə istehsal olunan kolbasa və digər ət məhsulları sağlamlıq üçün təhlükə baxımından heç də xarici ölkələrin istehsalından geri qalmır. Hətta bu sahədəki nəzarətsizlik getdikcə artmaqda davam edir.

Eyyub Hüseynov: "İstehlakçılar bütün hallarda yerli mallara üstünlük verməlidirlər”.

Ölkəyə idxal olunan kolbasa və digər ət məhsullarının insan sağlamlığı üçün daha təhlükəli olduğunu qeyd edənAzad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynovvurğulayır ki, yerli məhsulların tərkibində kimyəvi maddələrdən nisbətən az istifadə olunur və bu baxımdan yerli məhsullardan istifadə etmək daha məqsədəuyğundur:

"Əslində istehlakçılar bütün hallarda yerli mallara üstünlük verməlidirlər. Kolbasaların uzunmüddətli saxlanma, isti və soyuq şəraitdə xarab olmaması üçün kolbasaların və digər ət məhsullarının tərkibinə insan orqanizmi üçün təhlükəli olan kimyəvi maddələr vurulur. Hesab edirəm ki, yerli mallarda insan sağlamlığı üçün zərərli olan maddələrdən istifadə olunmur.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Kolbasaların tərkibinə daha çox zərərli maddə olan nitratlar vurulur. Bu maddə standartlara uyğun vurulmadıqda sağlamlıq üçün müəyyən təhlükələr törədə bilər. Nitratın vurulma səbəbi məhsulun yararlılıq müddətini artırmaqdan ibarətdir. Bununla yanaşı, kolbasa və ət məhsullarına dad və rəngverici digər zərərli maddələr də vurulur”.

Qeyd edək ki, hörmətliEyyub Hüseynovun açıqlamasından da görünür ki, Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri olaraq, o da kolbasa istehsalı haqqında tam məlumata malik deyil. Yerli məhsullara üstünlüyün verilməsini açıqlayan ekspert bunu ancaq kolbasaların uzunmüddətli saxlanma, isti və soyuq şəraitdə xarab olmaması üçün kolbasaların və digər ət məhsullarının tərkibinə insan orqanizmi üçün təhlükəli olan kimyəvi maddələr vurulması ilə əlaqələndirir.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Vahid Məhərrəmov: "Azərbaycanda idxalda inhisarçılıq, korrupsiya, "hörmət” olduğu müddətcə istənilən sənəd qeyri-qanuni hazırlanacaq”.

Ölkədə istehsal olunan kolbasa və digər ət məhsullarının yoxlanışının nəzarətsizliklə üz-üzə qaldığını bildirənkənd təsərrüfatı eksperti Vahid Məhərrəmovun fikrincə, bu cür ət məhsullardan istifadə edən insanlar zamanla müəyyən xəstəliklərə düçar olurlar:

"Dünya Səhiyyə Təşkilatı bir neçə il əvvəl də kolbasa və bəzi ət məhsullarının uzunmüddət saxlanması üçün tərkibinə insan orqanizminə təhlükə yaradan kimyəvi maddələrin vurulması barədə xəbərdarlıq etmişdi. Bununla yanaşı, digər beynəxalq təşkilatlar da bu cür xəbərdarlıqla dəfələrlə çıxış ediblər. Azərbaycanda bu sahədə şəffaflıq yoxdur.

Bu gün şəhərdə elə kolbasalar satılır ki, onların 1 kq-ı 2.50 qəpikdir. Bu qiymətə mal, qoyun və ya toyuq əti almaq qeyri-mümkündür. Dediyim qiymətə satılan kolbasaların tərkibinə o qədər kimyəvi qatqılar əlavə edilir ki, təsəvvürü belə mümkün deyil. Səbəb bu sahədə şəffaflığın və ciddi nəzarətin olmamasıdır. Əlbəttə ki, bu nəzarətsizlik insan sağlamlığı üçün təhlükə yaradan vəziyyətlərin artmasına səbəb olur.

Dünyanın hansısa ölkəsində edilməsinə qadağa qoyulan hərəkətlər bizim ölkəmizdə edilir.

Bu yaxınlarda Belarusiyanın Baş nazirinin köməkçisi Vladimir Semaşko Azərbaycana gəlmişdi. O, bizimlə görüşəndə Belarusiyanın Azərbaycanda mağazasının olduğunu və o mağazada satılan kolbasa və digər ət məhsullarının keyfiyyəti barədə soruşdum. Semaşko bildirdi ki, həmin mağazada satılan məhsullara onların hökuməti cavabdeh deyil. Çünki o məhsulların istehsalı ilə Belarusiyada azərbaycanlılar məşğul olur. Onu da qeyd etmək istərdim ki, Rusiyadan, Ukrayndan ölkəmizə gətirilən məhsulları da azərbaycanlılar və ya ermənilər istehsal edir.

Ümumiyyətlə, bu sahədə vəziyyət çox kritikdir. Əslində ölkədə istehsal olunan kolbasa və ət məhsullarını daha çox imkansız insanlar alırlar. Halbuki, bu məhsulların insan orqanizminə ziyandan başqa heç bir faydası yoxdur. Bu cür kolbasa və digər ət məhsullarından mütəmadi olaraq istifadə edən insanlar zamanla müəyyən xəstəliklərə düçar olurlar. Hətta bir müddətdən sonra zəhərlənib dünyasını dəyişənlər də var...”.

İnsan orqanizmi üçün zərərli olan kimyəvi maddələrin ölkəyə idxalına gəlincə ekspert Vahid Məhərrəmov qeyd edib ki, bu cür halların qarşısını almaq üçün inhisarçılığa son vermək lazımdır:

"Azərbaycanda idxalda inhisarçılıq, korrupsiya, "hörmət” olduğu müddətcə istənilən sənəd qeyri-qanuni hazırlanacaq. Hətta ölü adam üçün diri sənədi almaq mümkündür. Ölkədə müstəqil laboratoriyaların yoxluğu və məhkəmə sisteminin müstəqil olmaması fonunda ciddi nəzarətin olması cəfəngiyyatdır”.

Problemin təkcə inhisarçılıqla bağlı olmadığını qeyd etməklə Vahid Məhərrəmovun fikirlərinə onu da əlavə etmək istərdik ki, bu vəziyyət yaradan əsas səbəblərdən biri az sərmayə qoymaqla çox gəlir əldə etmək həvəsidir. Yəni tamah məsləsi. Dövlət qurumlarının isə bir başa əhalinin sağlamlığına ciddi ziyan vuran bu istehsala göz yummaları isə doğurdan böyük problemdir...

Adının çəkilməsini istəməyən qida texnoloqu: "Azərbaycanda istehsal olunan kolbasa və sosislərin böyük əksəriyyəti Çindən gətirilən "poroşok” məhsullardır”.

Uzun müddət müxtəlif kolbasa şirkətləri çalışan qida texnoloqu adının şəkilməməsi şərti ilə bizimlə söhbətində bildirdi ki, o bir çox kolbasa istaehsal edən şirkətlərlə çalışıb.İstehsal prossesi ilə də yaxından tanışdır. Və demək olar ki, bütün şirkətlərdə Çindən gətirilən "poroşok”lardan istifadə olunmasının şahidi olub.Həmsöhbətimiz yalnız bir şirkətdə istaehasal prossində Çindən gətirilən "poroşok”lardan istifadə olunmadığının şahidi olduğunu bildirdi.Hazırda ölkənin qida sektorunda aparıcı rol oynayan şirkətlərindən birində çalışan qida texnoloqu bir neçə ildir ki, kolbasa və sosis istehsalından kənarlaşıb.

Gömrük Komitəsi məsuliyyət daşımadığını iddia edir

Çindən ölkəmizə hər il nə qədər kolbasa "poroşok”unun daxil olduğunu öyrənmək məqsədi iləDövlət Gömrük Komitəsinə müraciət etdik.Dövlət Gömrük Komitəsi Mətbuat və İctimaiyyətlə Əlaqələr İdarəsinin rəisi Natiq Axundovyararsız və insan orqanizmi üçün təhlükə törədən qida məhsullarının respublikamızın sərhədlərindən keçirilməsinə münasibət bildirərkən qeyd edib ki, ölkəyə idxal olunan qida məhsullarına birbaşa Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi cavabdehlik daşıyır.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
"Müvafiq sənədlər, o cümlədən Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi tərəfindən verilən sertifikat müvafiq gömrük orqanına təqdim olunduqdan sonra ərzaq məhsullarının ölkəyə idxalına icazə verilir”, deyə bizim sorğumuzu cavablandırdı. Ölkəyə hər ilə nə qədər Çin istehsalı kolbasa "poroşok”unun daxil olması ilə bağlı isə sualımız cavabsız qaldı.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi sorğumuzu cavablandıracaq dedi, amma...
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Ölkədə satılan və istehsal olunan hər bir qida məhsulu üçün yeni yaranmış Qida Təhlükəsizliyi Agentliyiməsuliyyət daşıdığı üçün bu quruma müraciət etdik. Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin İnformasiya təminatı və innovativ həllər şöbəsinin müdir müavini - ictimaiyyətlə əlaqələr sektorunun müdiri Aysel Fərziyeva sorğumuzla bağlı məlumatın institutun mütəxəssislərinə göndərildiyini və ətraflı məlumatın açıqlanacağını qeyd etdi. Aradan bir həftəyə yaxın vaxt keçdikdən sonra Aysel xanım bildirdi ki, qeyd olunan institutun mütəxəssislərindən hələ cavab ala bilməyiblər. Eyni zamanda Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin ictimaiyyətlə əlaqələrdə məsul olan xanım rəsmisi mövzuyla bağlı fikirlərini qısa şəkildə bildirdi:

"Hazırda ölkədə istehsal olunan və ölkəyə idxal olunan bir çox qida məhsullarından götürülmüş nümunələrin Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin müvafiq laboratoriyalarında müayinələri həyata keçirilir. Nəzərə alsaq ki, ət və ət məhsulları xüsusi risk qurupuna daxil olan qida məhsullarıdır. Bu məhsullar içərisində xüsusi yer tutan kolbasa məhsulunun da ekspertizası həyata keçirilməkdədir. Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi əhalinin sağlamlığının qorunması istiqamətində mütəmadi olaraq monitorinqlər həyata keçirir. Monitorinqlərin nəticələri ictimaiyyətə açıqlanır”.

Qeyd edək ki,Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin bu cavabı bizi qane etmədi və bütün hallarda Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin müvafiq laboratoriyalarının və qurumum rəsmisinin qeyd etdiyi institutun mütəxəssislərinin cavabını gözləyirik. Ümid edirik ki, bu cavab kolbasa və sosis məhsulları ilə bağlı bir çox cavabsız suallara aydınlıq gətirəcək.

Kolbasa istehsal edən şirkətlərlə əlaqə saxlamaq faktiki olaraq mümkün deyil

Onu da qeyd edək ki, ölkədə istehsal olunan kolbasa və digər ət məhsullarının hazırlanma şəraiti, keyfiyyəti və zəmanəti ilə bağlı bir sıra MMC-lərlə əlaqə saxlasaq da zənglərimizə cavab verilmədi.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma
Maraqlıdır ki, "Ovçular ət və ət məhsulları” MMC, "Hicaz” MMC, Səhliyalı MMC, "Kral” markası ilə fəaliyyət göstərən "Hakan Foods” MMC rəsmi səhifələrində əlaqə nömrələri qeyd etsələr də, bu nömrələr formal xarakterlidir. Belə ki, göstərilən nömrələr ya illərdir işdən çıxmış işçinin nömrəsidir, ya da zəngə heç cavab verilmir.
Bizə kolbasa və sosis adına Çin istehsalı olan “poroşok” yedizdirirlər? – Araşdırma[/center]
Görünən odur ki, şirkətlə əlaqə saxlamaq istəyən hansısa alıcının istehlakçıya öz sözünü çatdırmaq kimi imkanı sıfır səviyyəsindədir. Əlbəttə ki, bu vəziyyət MMC-lərin fəaliyyətini və istehsal etdikləri məhsulların keyfiyyətinin yaxşı olub-olmamasını da sual altında qoyur. Nə də olmasa, pul qazanmaq istəyən istehsalçının əsas iş prinsiplərindən biri də müştəri məmnuniyyəti olmalıdır. Fakt isə odur ki, alıcının məmnuniyyəti üçün normal xidmət belə göstərilmir.

Eyni zamanda bu şirkətlər pul qazanmaq üçün ölkə əhalisinin sağlamlığına ziyan vururlar və təbii ki, Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi başda olmaqla əlaqədar qurrmlar bu vəziyyəti araşdırmalı və Azərbaycanda istehsal olunan və Azərbaycana idxal olunan kolbasa və sosis məmulatlarının sağlamlıq üçün nə qədər ziyanlı olub olmaması ilə bağlı ictimaiyyəti məlumatlandırmalıdırlar.